Bầu cử tổng thống Mỹ diễn ra thế nào?

Bầu cử tổng thống Mỹ diễn ra thế nào?
Bầu cử tổng thống Mỹ diễn ra thế nào?

Nước Mỹ đang bước vào cuộc đua bầu cử tổng thống Mỹ 2020, nhưng phần lớn chúng ta không biết rõ quá trình bầu cử Mỹ diễn ra như thế nào. Bài viết này sẽ giúp bạn tìm hiểu thêm về hoạt động chính trị gay cấn, sôi nổi nhất hành tinh này.

Bốn năm sau khi thế giới chứng kiến nỗ lực vận động của Donald Trump cho đến khi ông được đề cử là ứng cử viên của đảng Cộng hòa, nước Mỹ một lần nữa quyết định ai sẽ có thể tranh cử vào Nhà Trắng.

Người được đề cử sẽ được lựa chọn qua một loạt các cuộc bầu cử sơ bộ và họp đảng ở mọi tiểu bang và lãnh thổ Hoa Kỳ, bắt đầu từ tiểu bang Iowa vào thứ Hai và kết thúc tại Puerto Rico vào đầu tháng Sáu.

Ngoại trừ có biến chuyển lớn, ứng cử viên của đảng Cộng hòa sẽ là Donald Trump. Mặc dù về mặt kỹ thuật, đảng Cộng Hòa có hai người thách đấu Trump, ông là người rất được ưa chuộng trong đảng, và mọi người đều kỳ vọng ông sẽ được đề cử. Như vậy rõ ràng bầu cử sơ bộ của đảng Dân chủ là cuộc bầu cử duy nhất đáng xem.

Bầu cử sơ bộ là một quá trình bất thường, không phải dễ để giải thích, mặc dù chúng ta đã từng thử.

Bước thứ nhất: Mức khởi hành

Cả một năm trước bầu cử sơ bộ, ứng cử viên đầu tiên xuất hiện từ thời còn âm thầm ôm giấc mơ làm tổng thống. Trong suốt năm, những người khác nối đuôi và cuối cùng 28 người tuyên bố họ đang tham gia cuộc đua để trở thành ứng cử viên tổng thống cho đảng Dân chủ.

Nhưng quỹ tài trợ giảm dần, phản ứng không nồng ấm lắm hoặc (lạnh như băng) của quần chúng và đấu đá trong chiến dịch tranh cử, ở các mức độ khác nhau, đã khiến 17 ứng cử viên rút khỏi cuộc đua.

Giờ đây, với mùa bầu cử sơ bộ trước mặt, 11 người vẫn còn đang tranh cử. Về lý thuyết, bất kỳ ai trong số họ cũng có thể trở thành người được đề cử. Trong thực tế, chỉ rất ít có cơ hội.

Bước thứ hai: Họp đảng của Iowa

Sự kiện đầu tiên của mùa sơ bộ không phải là một cuộc bầu cử – mà là một loạt các cuộc họp đảng, ở tiểu bang Iowa, hôm thứ Hai ngày 3/2. BBC sẽ giải thích sự khác biệt giữa bầu cử sơ bộ và các cuộc họp đảng.

Họp đảng (caucus) là gì?

Một cuộc họp đảng liên quan đến những người tham dự một cuộc họp – có thể trong vòng vài giờ – trước khi họ bỏ phiếu cho ứng cử viên ưa thích, có thể qua việc đếm đầu người hoặc giơ tay. Những cuộc họp đảng này đó có thể chỉ xảy ra ở một vài địa điểm được chọn – bạn không thể đến một trạm bỏ phiếu để bầu cho ứng viên mình chọn.

Do đó, các cuộc họp đảng có xu hướng thực sự thích hợp với các ứng cử viên giỏi trong việc lôi kéo những người ủng hộ họ ra khỏi nhà đến nơi họp. Những người như Bernie Sanders chẳng hạn.

Họp đảng trước đây phổ biến hơn nhiều, nhưng năm nay, đảng Dân chủ chỉ tổ chức họp đảng ở bốn tiểu bang trên toàn quốc – Nevada, North Dakota, Wyoming và Iowa.

Nếu bất kỳ ứng cử viên nào chỉ được dưới 15% số phiếu trong bất kỳ cuộc họp đảng nào, những người ủng hộ họ sẽ chọn một người thứ hai trong số các ứng cử viên đạt được hơn 15%, hoặc họ có thể chọn không bỏ phiếu lại.

Tại sao Iowa quan trọng?

Ứng cử viên nào thắng ở tiểu bang Iowa sẽ tạo được một bàn đạp giúp cho họ có thêm hứng khởi, động lực thúc đẩy họ đạt được những chiến thắng trong các cuộc bầu cử sơ bộ kế tiếp.

Tại sao Iowa là tiểu bang được đi đầu lịch bầu cử sơ bộ? Bạn có thể đổ lỗi cho Jimmy Carter, đại khái là như vậy.

Iowa được đi đầu vào năm 1972, vì nhiều lý do bầu cử kỹ thuật quá nhàm chán để giải thích ở đây. Nhưng khi Carter ra tranh cử tổng thống năm 1976, nhóm vận động của ông nhận ra rằng họ có thể lấy đà bằng cách vận động sớm tại tiểu bang Iowa. Carter đã thắng ở đây, rồi sau đó bất ngờ giành được chức tổng thống và số phận của Iowa từ lúc đó đã được định đoạt.

Tại sao Iowa không quan trọng?

Iowa không đại diện cho toàn bộ Hoa Kỳ – dân trong tiểu bang này chủ yếu là người da trắng, vì vậy cách mọi người bỏ phiếu ở đó sẽ rất, rất khác so với các tiểu bang khác.

Kỷ lục của Iowa về việc chọn những ứng cử viên cuối cùng được đề cử cũng là một điều hơi hư danh, ít nhất là khi nói đến đảng Cộng hòa – khi có một một cuộc đua cở mở của đảng Cộng hòa, Iowa đã không chọn ra người được đề cử từ năm 2000. Những ứng cử viên như Mike Huckabee, Rick Santorum và Ted Cruz đã giành chiến thắng ở Iowa trong những năm gần đây.

Bước thứ ba: Bầu cử sơ bộ ở New Hampshire

Tám ngày sau họp đảng tại Iowa vào thứ Ba, ngày 11/2, là cuộc bầu cử sơ bộ đầu tiên, xảy ra ở New Hampshire. Tiểu bang nhỏ bé phía đông bắc chỉ có 1,3 triệu dân này một lần nữa sẽ trở thành một điểm nóng không tưởng của các hoạt động chính trị.

Bầu cử sơ bộ là gì?

Không giống như một cuộc họp đảng, nơi các cử tri dự kiến sẽ xuất hiện ở một vài địa điểm hạn chế vào một số thời điểm nhất định và họp trong một thời gian, các cử tri trong cuộc bầu cử sơ bộ đơn giản chỉ phải đến một phòng bỏ phiếu và bỏ phiếu kín. Sau đó đi về.

Bầu cử sơ bộ diễn tiến ra sao?

Càng nhận được nhiều phiếu trong cuộc bầu cử sơ bộ hoặc họp đảng, ứng cử viên càng thu nhặt được nhiều phiếu “đại biểu”, và mọi ứng cử viên đều hy vọng giành được đa số đại biểu không ai bì.

Mỗi tiểu bang có số đại biểu khác nhau, được quyết định bởi một loạt các tiêu chí phức tạp. Ví dụ, tiểu bang California năm nay có 415 đại biểu Dân chủ, nhưng New Hampshire chỉ có 24.

Năm nay có một chút khác biệt. Bất kỳ ứng cử viên nào cũng cần phải nhận được ít nhất 15% số phiếu trong bất kỳ cuộc bầu cử sơ bộ hoặc họp đảng nào để được trao đại biểu. Vẫn còn 11 ứng cử viên đang chạy đua – một con số lớn bất thường – vì vậy có nguy cơ tỷ lệ phiếu bầu bị dàn trải khá cao và một số ứng cử viên có thể sẽ rất chật vật mới đạt được 15%.

Sau New Hampshire, chúng ta có thể có được một bức tranh rõ ràng hơn là ai đang gặp khó khăn, nhưng bất cứ ai đạt được đa số đại biểu ở giai đoạn này vẫn còn lâu mới được đảm bảo là người được đề cử.

Và ngay cả những người đang vất vả cũng có thể không bỏ cuộc ngay sau New Hampshire, bởi vì vẫn còn quá nhiều phiếu đại biểu để tranh dành…

Bước thứ bốn: Thứ Ba Siêu

Một vài tiểu bang khác bỏ phiếu ở giữa New Hampshire và cuối tháng Hai, nhưng đây là lúc mọi thứ thực sự bắt đầu ấm lên: Thứ Ba Siêu, vào ngày 3 tháng Ba.

Thứ Ba Siêu là gì?

Thứ Ba Siêu là ngày trọng đại trong lịch bầu cử sơ bộ, khi 16 tiểu bang, hoặc vùng lãnh thổ bỏ phiếu cho ứng cử viên ưa thích của họ trong bầu cử sơ bộ hoặc họp đảng. Một phần ba trong số tất cả các đại biểu trong toàn bộ mùa bầu cử sơ bộ được tranh dành trong Thứ Ba Siêu. Đến cuối ngày này, chúng ta có thể thấy rõ ràng hơn nhiều là ứng cử viên của đang Dân chủ sẽ là ai.

Hai tiểu bang có nhiều đại biểu nhất đang bỏ phiếu vào Thứ ba Siêu – California (với 415 đại biểu của đảng Dân chủ) và Texas (228). California đang bỏ phiếu sớm hơn ba tháng so với năm 2016, khiến Thứ Ba Siêu năm 2020 thậm chí còn siêu hơn bình thường.

California và Texas là hai tiểu bang có dân số rất đa dạng, vì vậy chúng ta có thể thấy cử tri sẽ chọn những ứng cử viên rất khác so với những người được chọn ở Iowa và New Hampshire.

Bước thứ năm: Phần còn lại của cuộc đua

Sau ngày Thứ Ba Siêu bận rộn, mọi người sẽ hạ nhiệt trong khoảng một tuần, trước một ngày bận rộn khác cũng vào thứ Ba, ngày 10 tháng 3, khi sáu tiểu bang bỏ phiếu, với 352 đại biểu.

Sau đó, mùa bầu cử sơ bộ vẫn còn kéo dài thêm ba tháng nữa, và cuối cùng, vai trò của những đại biểu đó sẽ trở nên rõ ràng…

Bước thứ sáu: Các Đại hội đảng

Donald Trump gần như chắc chắn sẽ tuyên thệ nhận sự đề cử là ứng cử viên tổng thống của đảng Cộng hòa tại đại hội đảng ở Charlotte, Bắc Carolina, từ ngày 24 đến 27 tháng 8. Đảng Dân chủ sẽ xác nhận ứng cử viên tổng thống được đề cử của họ tại đại hội đảng từ ngày 13 đến 16 tháng 7 tại Milwaukee, Wisconsin.

Điều gì xảy ra tại Đại hội đảng?

Đây là nơi những đại biểu thi hành trách nhiệm của mình.

Giả sử trong mùa bầu cử sơ bộ, ứng cử viên A thắng 10 đại biểu. Trong hội nghị, 10 đại biểu đó sẽ bỏ phiếu cho ứng cử viên A để trở thành ứng cử viên đảng Dân chủ. (Bất kỳ đảng viên nào cũng có thể đăng ký làm đại biểu – nhưng họ có xu hướng thường là nhà hoạt động hoặc lãnh đạo chính trị địa phương của đảng.)

Có tất cả 3.979 đại biểu của đảng Dân chủ được phân phối qua suốt các cuộc bầu cử sơ bộ. Bất kỳ ứng cử viên nào giành được hơn 50% số đại biểu đó (tức 1.990 đại biểu), thì họ sẽ trở thành ứng cử viên được đề cử trong cuộc bỏ phiếu tại Đại hội đảng.

Nhưng nếu đến ngày Đại hội đảng Dân chủ và không ai có hơn 50% số đại biểu, Đại hội sẽ trở thành một Đại hội “được tranh luận” hoặc “được môi giới”. Điều này cũng có thể xảy ra trong năm nay. Có quá nhiều ứng cử viên khiến khó ai có thể dẫn đầu một cách rõ ràng trong các cuộc bầu cử sơ bộ, và họ chia nhau các đại biểu. Trong trường hợp đó, một cuộc bỏ phiếu thứ hai sẽ xảy ra.

Trong lần bỏ phiếu thứ hai đó, tất cả 3.979 đại biểu sẽ bỏ phiếu một lần nữa, ngoại trừ lần này họ sẽ được tham gia bởi khoảng 771 “siêu đại biểu”. Đây là những quan chức cao cấp trong quá khứ và hiện tại (cựu tổng thống Bill Clinton là một, cũng như thượng nghị sĩ tiểu bang Vermont và là ứng cử viên tổng thống Bernie Sanders), và họ được tự do bầu cho bất cứ ai họ muốn.

Nếu một ứng cử viên giành được 50% hoặc nhiều hơn trong số đại biểu đó – 2.376 đại biểu – thì họ sẽ trở thành người được đề cử.

Điều này là nhờ một sự thay đổi quy tắc vào năm 2020: lần trước, các siêu đại biểu đã bỏ phiếu khi bắt đầu Đại hội đảng, cùng với các đại biểu. Nhưng nhiều người đã cam kết sẽ ủng hộ Hillary Clinton ngay cả trước ngày Đại hội, dẫn đến việc đối thủ của bà, ông Sanders cho rằng mọi việc đã được an bài trước, bất lợi cho ông.

Bernie Sander đã thúc đẩy thay đổi này – và điều đó có thể sẽ có lợi cho ông trong măm 2020.

Bước thứ bảy: Trở thành tổng thống?

Sau khi vượt qua Iowa, đoạt đại biểu tại New Hampshire, sống sót hôm Thứ ba Siêu và vào được Đại hội, chỉ còn một bước nữa cho ứng cử viên được đề cử: cuộc bầu cử tổng thống, vào ngày 3 tháng 11.

Chúng tôi sẽ giải thích tiến trình bầu cử tổng thống khi gần tới thời điểm đó.

Lịch bầu cử sơ bộ

(Bầu cử sơ bộ trừ khi ghi rõ là Họp đảng)

THÁNG HAI

Thứ Hai 3/2

             Iowa, họp đảng (Democratic, Republican)

Thứ Ba 11/2

             New Hampshire (D,R)

Thứ Bảy 22/2

             Nevada (D)

Thứ Bảy 29/2:

             South Carolina (D)

THÁNG BA

Thứ Ba 3/3 (Thứ Ba Siêu)

             Alabama (D, R)

             American Samoa, họp đảng (D)

             Arkansas (D, R)

             California (D, R)

             Colorado (D, R)

             Maine (D, R)

             Massachusetts (D, R)

             Minnesota (D, R)

             North Carolina (D, R)

             Oklahoma (D, R)

             Tennessee (D, R)

             Texas (D, R)

             Utah (D, R)

             Vermont (D, R)

             Virginia (D)

             Democrats Abroad (D)

Thứ Ba 10/3

             Idaho (D, R)

             Michigan (D, R)

             Mississippi (D, R)

             Missouri (D, R)

             North Dakota, họp đảng (D)

             Washington state (D, R)

Thứ Năm, 12/3

             Virgin Islands, họp đảng (R)

Thứ Bảy 14/3

             Guam caucuses (R)

             Northern Marianas (D)

Thứ Ba 17/3

             Arizona (D)

             Florida (D, R)

             Illinois (D, R)

             Northern Marianas, họp đảng (R)

             Ohio (D, R)

Thứ Ba 24/3

             American Samoa, họp đảng (R)

Chủ Nhật 29/3

             Puerto Rico (D)

THÁNG TƯ

Thứ Bảy 4/4

             Alaska (D)

             Hawaii (D)

             Louisiana (D, R)

             Wyoming, họp đảng (D)

Thứ Ba 7/4

             Wisconsin (D)

Thứ Ba 28/4

             Connecticut (D, R)

             Delaware (D, R)

             Maryland (D, R)

             New York (D, R)

             Pennsylvania (D, R)

             Rhode Island (D, R)

THÁNG NĂM

Thứ Bảy 2/5

             Guam caucuses (D)

             Kansas (D)

Thứ Ba 5/5

             Indiana (D, R)

Thứ Ba12/5

             Nebraska (D, R)

             West Virginia (D, R)

Thứ Ba19/5

             Kentucky (D, R)

             Oregon (D, R)

THÁNG SÁU

Thứ Ba 2/6

             District of Columbia (D, R)

             Montana (D, R)

             New Jersey (D, R)

             New Mexico (D, R)

             South Dakota (D, R)

Thứ Bảy 6/6

             Virgin Islands, họp đảng (D)

Chủ Nhật 7/6

             Puerto Rico (R

By KIM

KIM là một nhà báo. Tôi viết về các vấn đề kinh tế, xã hội và đôi khi cả du lịch. Sở thích đọc sách và nấu ăn cho gia đình.

Leave a comment

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.