Tại Campuchia, Kênh đào Phù Nam Techo trị giá 1,7 tỷ đô la, sẽ kết nối Phnom Penh và Vịnh Thái Lan, tượng trưng cho lòng tự hào dân tộc, an ninh và kết nối thương mại quốc tế. Tình cảm này được Thủ tướng Campuchia Hun Manet và người cha cố vấn của ông, Hun Sen, hiện là Chủ tịch Thượng viện, người đã chuyển giao quyền lực cho ông vào năm ngoái, đồng tình.
Lễ động thổ dự án đầy tham vọng này diễn ra vào ngày 5 tháng 8, trùng với ngày sinh nhật của cựu Thủ tướng Hun Sen, và được nhiều người coi là sự tri ân đối với di sản cầm quyền 38 năm của ông tại Campuchia.
Campuchia đang rất cần và phụ thuộc vào sự hỗ trợ từ bên ngoài để phát triển đất nước. Nhưng điều đáng lo ngại đối với các nước láng giềng và nhiều bên liên quan, bao gồm Hoa Kỳ và các đồng minh, là sự thiếu rõ ràng trong các chính sách của nước này, chủ yếu được hỗ trợ bởi Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) của Trung Quốc, có tác động tiềm tàng đến cả sự ổn định của khu vực và tính bền vững của môi trường. Dự án Kênh đào Phù Nam Techo cũng không ngoại lệ.
Kênh đào Phù Nam Techo thực sự có mục đích gì?
Dự án Kênh đào Phù Nam Techo do Trung Quốc hậu thuẫn đã gây ra tranh luận công khai về những rủi ro kênh đào này được sử dụng cho mục đích quân sự, gây ra mối đe dọa an ninh tiềm tàng đối với các nước láng giềng của Campuchia và Đông Nam Á nói chung.
Tuy nhiên, các chuyên gia quốc tế cho rằng bản thân kênh đào có ít hoặc không có tác động quân sự.
Phân tích gần đây cho thấy dự án kênh đào sẽ tạo ra lợi nhuận kinh tế tối thiểu. Tuy nhiên, tầm quan trọng của Kênh đào Phù Nam Techo nằm ngoài mục đích hàng hải. Có lẽ nó hướng nhiều hơn đến khai thác mỏ, nông nghiệp và hiện đại hóa công nghiệp ở miền Nam Campuchia, nơi có Căn cứ Hải quân Ream do Trung Quốc hậu thuẫn và các vùng kinh tế của Trung Quốc.
Tại Campuchia, Kênh đào Phù Nam Techo trị giá 1,7 tỷ đô la, sẽ kết nối Phnom Penh và Vịnh Thái Lan, tượng trưng cho lòng tự hào dân tộc, an ninh và kết nối thương mại quốc tế. Trong khi những dự án tốn kém này được cho là sẽ mang lại rủi ro ngày càng tăng về một cuộc khủng hoảng nợ của chính phủ, thì trong ngắn hạn, chúng giúp giảm bớt cuộc khủng hoảng thất nghiệp, kích thích tăng trưởng kinh tế quốc gia và thúc đẩy xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc. Kênh đào nhân tạo có thể được coi là một phần trong chính sách mới của chính phủ để Campuchia trở thành một trong mười nền kinh tế nông nghiệp hàng đầu thế giới vào năm 2030.
Các tỉnh Đông Nam Campuchia là nơi có nguồn tài nguyên khoáng sản quan trọng cho các hoạt động khai thác mỏ và công nghiệp, bao gồm trữ lượng dầu mỏ và khoáng sản chưa khai thác ở Kampot, Takeo và thềm lục địa Campuchia. Khi cơn khát khoáng sản, hàng hóa nông nghiệp và gỗ từ Campuchia của Trung Quốc ngày càng tăng, các thỏa thuận xây dựng đường bộ và đường thủy lớn hơn để vận chuyển tài nguyên thiên nhiên từ các vùng nội địa đến các cảng ven biển để xuất khẩu là ưu tiên hàng đầu.
Bằng cách hỗ trợ xây dựng Phù Nam Techo, Trung Quốc sẽ thực hiện một bước quan trọng trong nỗ lực chuyển đổi Campuchia theo các giá trị của mình. Giống như Hoa Kỳ đã làm ở Nhật Bản, Hải quân Quân đội Giải phóng Nhân dân (PLAN) cần các tiền đồn ở nước ngoài dài hạn với càng nhiều hỗ trợ tại địa phương và chi phí thấp càng tốt để đảm bảo nguồn cung hậu cần quân sự và hoạt động ổn định ở nước ngoài. Sách trắng Quốc phòng Trung Quốc năm 2019 đã xác nhận điều này.
Vùng bờ biển phía nam của Campuchia được cho là phù hợp nhất vì nó bao quanh toàn bộ Vịnh Thái Lan, cho phép PLAN giám sát các cảng quan trọng về thương mại và quân sự lân cận ở Thái Lan, Malaysia và miền Nam Việt Nam. Quan trọng hơn, bờ biển phía nam của Campuchia gần các tuyến đường vận chuyển quốc tế và thềm lục địa giàu dầu mỏ giữa Việt Nam và Indonesia, một phần trong số đó nằm trong tuyên bố “hình chữ U” tự xác định của Trung Quốc về chủ quyền hàng hải ở Biển Đông.
Bằng chứng ban đầu cho thấy Kênh đào Phù Nam Techo chỉ là giai đoạn một của một kế hoạch đầy tham vọng. Đô thị hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, hoạt động khai khoáng và đầu tư cơ sở hạ tầng, bao gồm việc xây dựng một cảng biển sâu ở Kep, sẽ theo sau kênh đào, có khả năng sẽ mở đường cho các khu kinh tế do Trung Quốc hậu thuẫn.
Liệu kênh đào Phù Nam Techo đóng vai trò là xương sống kinh tế chiến lược của Campuchia hiện đại hay không hãy còn phải chờ. Vì hiện nay, sau khi động thổ, vì những lý do nào đó mà kênh chưa đào được thêm mét nào.
>> Kênh đào Phù Nam có được đào tiếp?
Nguồn: The Diplomat
